COSPAS-SARSAT jest systemem służącym przekazywaniu, poprzez satelity geostacjonarne i okołobiegunowe, sygnałów alarmowych nadawanych z urządzeń awaryjnych do ośrodków SAR. Wyróżniamy trzy typy urządzeń obsługiwanych przez system:
  • EPIRB – radiopławy morskie
  • ELT – Emergency Locator Transmitter (lokalizator lotniczy)
  • PLB – Personal Locator Beacons (lokalizator indywidualny)
Urządzenia te nadają sygnał alarmowy na częstotliwości 406 MHz, który zostaje przekazany kolejno poprzez: satelity COSPAS-SARSAT, LUT (Local User Terminals) i MCC (Mission Control Centres) do właściwego ośrodka MRCC, który będzie koordynował akcję ratunkową w rejonie, gdzie zdarzył się wypadek.

Segment kosmiczny systemu COSPAS-SARSAT

W skład systemu wchodzą satelity znajdujące się na niskich orbitach biegunowych - LEOSAR (Low-altitude Earth Orbit) oraz na orbicie geostacjonarnej - GEOSAR (Geostationary Earth Orbit).

LEOSAR and GEOSAR satellites

Satelity LEOSAR i GEOSAR systemu COSPAS-SARSAT

LEOSAR

Na orbitach okołobiegunowych znajdują się dwie satelity rosyjskiego systemu COSPAS i dwie satelity SARSAT (wspólne przedsięwzięcie USA, Kanady i Francji). Okres ich obiegu wokół Ziemi wynosi około 120 minut. Orbity są tak wyznaczone, aby zapewnić pokrycie obszaru całej kuli ziemskiej.

LEOSAR sattelite path

Orbita satelity LEOSAR

System COSPAS-SARSAT nie zapewnia natychmiastowego przekazania alarmu za pomocą satelitów LEOSAR. Ze względu na parametry orbity czas wykrycia sygnału alarmowego jest dłuższy w rejonach równikowych, a krótszy w polarnych i wynosi średnio 45 minut.

Po wykryciu sygnału satelita, wykorzystując efekt Dopplera, określa położenie urządzenia z dokładnością około 3-5 Mm.

GEOSAR

Na orbicie geostacjonarnej (35700 km nad powierzchnią Ziemi) pracują 4 satelity systemu COSPAS-SARSAT, które zapewniają skuteczne wykrycie sygnału alarmowego w obszarze pomiędzy równoleżnikami 700 North i 700 South.

GEOSAR satellite coverage map

Obszar pokrycia i rejony GEOSAR

W odróżnieniu od LEOSAR, satelity GEOSAR zapewniają ciągłe pokrycie znacznego obszaru Ziemi. Ponieważ, jednak, są nieruchome względem globu, nie mogą wykorzystać efektu Dopplera do określenia pozycji katastrofy. Tak więc określenie pozycji w systemie może odbywać sie na dwa sposoby:
  • otrzymanie pozycji z odbiornika GPS wbudowanego w radiopławę lub
  • wykorzystanie efektu Dopplera przez satelity LEOSAR.

Porównianie LEOSAR i GEOSAR


LEOSAR

GEOSAR

Okreslenie pozycji

z wykorzystaniem efektu Dopplera dostepna tylko wtedy, gdy urzadzenie ma wbudowany np. GPS

Dokładność określenia pozycji

+/- 5 km
GPS: około 10 m

Obszar pokrycia

cała kula ziemska pomiędzy równoleżnikami 700 North i 700 South

Opóźnienie w wykryciu sygnału

średnio 45 minut
natychmiastowe


Segment naziemny systemu COSPAS-SARSAT

Stacje naziemne LUT

Stacje naziemne LEOLUT i GEOLUT mają za zadanie odebrać, zdekodować i przekazać sygnał alarmowy do MCC (Mission Control Centres).

Centrum MCC

Zadaniem centum jest przekazanie zebranych informacji do właściwego ośrodka MRCC, który będzie koordynował akcję ratunkową w rejonie, gdzie zdarzył się wypadek.

Last modified: Saturday, 25 April 2020, 7:50 PM