GMDSS cihazlarına güç kaynağı olarak bataryalar kullanılır. Boşalmaları durumunda GMDSS cihazı görev yapamayacağı için bataryalar çok önemlidir. Bu da, bir Tehlike durumunda vahim sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle, bataryalar daima iyi durumda (sağlam ve şarjlı) olmalıdır.

Bataryalar, kimyasal enerji biçiminde elektrik enerjisi depolarlar. Elektrik enerjisi kullanıldığında, batarya içinde kimyasal bir tepkime meydana gelir. İçindeki kimyasal maddeler bitene kadar, batarya elektrik üretmeye devam eder.

Bataryaların Özellikleri

Bataryaların çoğu, bağımsız hücrelerden oluşur. Her batarya ve gerçekte bataryayı oluşturan her bağımsız hücrede pozitif (+) ve negatif (–) terminaller/kutuplar ve her hücrenin de anma gerilimi (nominal voltage) vardır. Birimi V (Volt) dur. Anma gerilimi (nominal voltage), hücrenin veya bataryanın ortalama çalışma gerilimidir. Gerilim, batarya şarj edilirken anma geriliminden çok daha yüksek, bataryanın şarjı bitmek üzereyken de anma geriliminden oldukça düşük olabilir. Anma geriliminin kaç Volt olduğu hücrenin kimyasal yapısına bağlıdır. Örneğin bir kurşun/asit hücrede anma gerilimi daima 2 Volt dur.

Bir bataryanın ne kadar güç depolayabileceğinin ölçüsüne batarya kapasitesi denir. Bu kapasite de bataryanın kaç saat süreyle kaç A (Amper) akım sağlayacağı ile ölçülür. Bunun birimi Ah (Amper-saat) dir. Örneğin 50 Ah lik tam şarjlı bir batarya, 50 Amperlik bir alıcıyı bir (1) saat besleyebilir. Bütün bataryalar, kullanılmayı beklerken elektrik üretme kapasitelerinin bir kısmını kaybederler. Bu kayıp, elektrik üretme işlevinden ziyade kimyasal bir tepkime nedeniyle gerçekleşir. Bu tepkime, elektrik üretimi için gerekli olan kimyasalların zaman içinde yavaş yavaş kendilerini bitirdikleri bir süreçtir. Bu da sürekli bir kapasite azalması veya şarj yitimiyle sonuçlanır. Her yıl ne kadar enerjinin kaybedildiği, bataryada kullanılan hücrelerin tipine bağlıdır.

Toplamda gerekli anma geriliminin ve akımın sağlanabilmesi için bataryalar genellikle seri ve/veya paralel bağlanırlar.

Seri bağlantı

Toplamda gerekli olan anma geriliminin sağlanması için bataryalar seri bağlanırlar. Bu durumda, bataryanın toplam gerilimi, seri bağlanmış bataryaların gerilimleri toplamıdır.

Batteries in series

Seri bağlanmış bataryalar

Yukardaki resimde, 1,2 V luk ve 1000 mA lik dört adet batarya seri olarak bağlanmıştır. Diğer bir deyişle, bir bataryanın + kutbu, bir sonrakinin – kutbuna gelecek şekilde sırayla bağlanmıştır. Bunun sonucunda, toplam anma gerilimi 4,8 V (1,2V+1,2V+1,2V+1,2V) ve akımı 1000 mA olan bir batarya ortaya çıkar.

Paralel bağlantı

Toplamda gerekli olan akımın sağlanmsı için bataryalar paralel bağlanırlar. Bir batarya grubunun toplam akımı, tüm bataryaların akımlarının toplamına eşittir.

Batteries in parallel

Paralel bağlanmış bataryalar

Yukardaki resimde, 1,2 V ve 1000 mA lik 4 adet batarya paralel olarak bağlanmıştır. Diğer bir deyişle, tüm bataryaların + ve - kutupları birbirine bağlanmıştır. Bunun sonucunda toplam anma gerilimi 1,2 V ve akımı 4000 mA (1000 mA+1000 mA+1000 mA+1000 mA) olan bir batarya ortaya çıkar.

Seri-Paralel (Karışık) bağlantı

Toplamda ihtiyaç duyulan anma gerilimini ve akımı elde etmek için seri ve paralel bağlantılar birlikte kullanılır.

Batteries in series and in parallel

Seri-Paralel (Karışık) bağlanmış bataryalar

Yukardaki resimde, 2 şer adet 1,2 V ve 1000 mA lik batarya kendi aralarında seri ve bu iki seri bağlantı da birbirlerine paralel bağlanmıştır. Bunun sonucunda toplam anma gerilimi 2,4 V (1,2 V + 1,2 V) ve akımı 2000 mA (1000 mA + 1000 mA) olan bir batarya ortaya çıkar.

Bataryaların devreye bağlanması

Bataryaların pozitif ve negatif uçları devreye doğru olarak bağlanmalıdır. Pozitif uç cihazın pozitif ucuna ve negatif uç cihazın negatif ucuna bağlanmalıdır.

Bağlantının yanlış yapılması hem bataryaya hem de cihaza zarar verebilir.

Last modified: Saturday, 25 April 2020, 7:50 PM